Tomasz Kubalica

The aim of the paper is a historical analysis and evaluate of the metaphysic of Neo-Kantian philosopher Johannes Volkelt and of Postneo-Kantian Martin Heidegger. Heidegger's approach to Kant's critique of pure reason (transcendental philosophy) as the foundation of metaphysics is not new and it had a major precursor in the metaphysical Neo-Kantianism. In the Neo-Kantianism was taken inside the question of the possibility of metaphysics, not only as metaphysica specialis, but also as the ontology (metaphysica generalis).

Książka zawiera wybrane teksty najważniejszych myślicieli zaliczanych do dwóch najbardziej znaczących kierunków neokantowskich, a mianowicie do szkoły badeńskiej i szkoły marburskiej. Szkoły te wyłoniły się w konsekwencji podziałów, jakie dokonywały się w ramach neokantyzmu, niezwykle złożonego kierunku filozoficznego drugiej połowy XIX wieku i początków wieku XX. Mówienie o neokantyzmie jest złożone, gdyż nie można podać ani daty jego powstania, ani też daty zakończenia, co przysparza wielu kłopotów z jego historycznym określeniem. Pomijając wszelkie trudności klasyfikacyjne, antologia ogranicza się do zaprezentowania poglądów dwóch najważniejszych szkół. Poglądy szkoły badeńskiej ukazują teksty Wilhelma Windelbanda i Heinricha Rickerta, Emila Laska i Brunona Baucha. Natomiast poglądy szkoły marburskiej prezentują teksty Hermanna Cohena i Paula Natorpa oraz ich najwybitniejszych uczniów, tzn. Ernsta Cassirera i Nicolaia Hartmanna. Autorzy żywią przekonanie, że zamieszczone teksty są najbardziej reprezentatywne dla neokantyzmu prezentowanych szkół.

The aim of the paper is an analysis of the theory of knowledge as a reflection (Abbildtheorie), which was presented by Martin Heidegger in the earliest phase his philosophy, when he was under great influence of Neo-Kantian thought. The papers compare Heideggers position with the arguments of the neo-Kantians such as Heinrich Rickert and Ernst Cassirer. These early beliefs are referenced to the subsequent position, when was shown by Heidegger in the work Kant und das Problem der Metaphysik in 1929, where he undertakes the polemics with the Neo-Kantianism.

In the article I analyze the theory of consciousness understood as a asymmetric binary relation. This concept was formulated by Paul Natorp in Allgemeine Psychologie nach kritischer Methode and by Heinrich Rickert in Der Gegenstand der in Erkenntnis. According to this theory, consciousness is neither the act nor the action or the condition, but a clear relationship of subject to the object. Consciousness in this perspective is the relation of asymmetric and differential. This means that the subject cannot be recognized as an object and vice versa. Only the object can be conscious by the subject.Key words NATORP, CONSCIOUSNESS, RELATION.